Thơ

Trang thơ Nguyễn Minh Châu
Thơ - Tuấn TT
Chùm thơ Đông Hương
Thơ - Huy Văn


Thơ Văn 2018
Thơ 2017....


Thở dài…
Nhớ em
Nhớ người cũ…
Mưa và… quá khứ
Cám ơn
Gió ơi…
Kiếp nhân sinh
Lạnh vào Thu
Đêm Thu
Vào Thu
Hồng Quế
Gửi gió
Mùa trăng...
Tháng tám mưa rơi
Rồi sẽ đến
Ḍng đời lặng lẽ
T́m chốn dung thân
Ḷng vẫn xuân xanh
Ai về chốn cũ
Phiền muộn
Đường về
Ước gì
Nhớ áo xưa
Hạ vàng trong kỷ niệm
Ḍng phù sa xanh
Nhớ về Thành Cổ
Father’s Day - Ngày Quân Lực
Lá rơi…
Hư vô...
Tiềm thức
C̣n bao lâu nữa
Giỗ bạn…
Mùa xuân vô tận
Gịng thủy tinh
Về đây Anh… Về bên nhau…
Đợi chờ
Than thân
Tổ Quốc ghi ơn
Dối ḷng
Người di tản buồn
Nghĩa trang Quân Đội Biên Hoà
Mong một ngày về...
Bước chân người lính
Nỗi buồn… biển
Một thoáng… tháng Tư
Máu Cọp Biển và tháng Tư
Gịng thủy tinh
Đốt nén nhang… Tháng Ba…
Mưa nửa đêm
Nhớ tháng Ba xưa
Nhớ ngoại
Thời gian...bể dâu
Tóc mây
Vô đề…“Túy Ngọa”
Lửa Việt
Khúc nhạc xa xưa
Mùa xuân cho người ở lại
Xuân giữa trời đông
Khi muà xuân đến
Bóng xuân
Gịng sông nắng
Chiều tháng chạp
Chiếc mũ xanh
Lời cho hải đảo
Niềm đau của Mẹ
Hoa đào đất khách
Hoài niệm xuân
Vọng xuân xưa
Hẹn một mùa xuân
Đừng do dự
Một ṿng quay

 

 

 

 

 

 


CHUYỆN VỀ BỨC TƯỢNG TQLC.

Captovan

Lăo Xit đẻ ở nước Nga, cớ sao sang đứng vườn hoa nước ḿnh?

Thằng cháu con ông anh ngâm xong câu thơ rồi quay sang hỏi tôi:

- Chú có thể cho cháu biết “lư lịch” bức tượng hai người lính TQLC trước ṭa nhà Quốc Hội ở Sài G̣n được không?

- Ư, ư! Tưởng cháu hỏi lư do lăo Xít lăo Mao tại sao lại bị gậy sang ăn mày nước ta th́ chú sẽ giải thích cặn kẽ rơ ràng, c̣n hỏi về bức tượng TQLC đứng trước ṭa nhà Quốc Hội th́ quả thực chú không rành lắm, chú không biết!

- Chuyện lăo Mao lăo Xít muốn thịt dân ta th́ tụi cháu cũng c̣n biết, huống chi là người lớn. Nhưng các chú thường hănh diện là lính Mũ Xanh, đi hành quân từ Bến Hải đến mũi Cà Mau, từ Cao Nguyên xuống đầm lầy, có mặt khắp mọi miền đất nước, vậy mà ngay tại trung tâm thủ đô VNCH có bức tượng TQLC nổi tiếng mà chú không biết ǵ về lư lịch của bức tượng này th́ lạ thật!

Thằng cháu con ông anh bỏ lửng câu hỏi rồi mỉm cười khiến tôi nóng mặt. Nhưng sự thật là vậy th́ biết phản ứng ra sao, thôi th́ đành hứa với cháu là tôi sẽ t́m hiểu rồi trả lời sau.

Nghĩ lại mà ngượng và buồn, gia đ́nh tôi có ba anh em đều là lính và hiện đang tị nạn CS tại Little SaiG̣n nên mỗi cuối tuần, anh em tôi luân phiên họp mặt cả ba gia đ́nh với con cháu, nhân dịp này cha chú kể chuyện đời lính cho thế hệ sau nghe. Người em kể về đời lính Không Quân, ông anh Cảnh Sát nói chuyện đô thành, c̣n tôi TQLC nói về hành quân và lao tù CS, như vậy là đầy đủ những chuyện trên trời dưới đất và hỏa ngục. Vậy mà tôi lại mù tịt về bức tượng nổi danh của Binh Chủng sừng sững giữa trung tâm Thủ Đô th́ buồn thật!

Ta buồn ta đi hỏi.

Hỏi từ các anh cao đến em thấp trong Binh Chủng, hỏi trên diễn đàn TQLC, mỗi người cho một tin, góp một ư, tất cả đều do trí nhớ cách nay đă hơn 40 năm. Những ư kiến tương đối chính xác, nhưng rất tiếc không t́m được tài liệu trên giấy trắng mực đen để chứng minh cụ thể nên tôi chỉ xin ghi lại, xem như một giai thoại về bức tượng hơn là một “tài liệu” chính thức. V́ vậy nếu có những chi tiết không phù hợp với ư nghĩ của bất cứ ai th́ xin miễn trách.

Năm 1966, Thủ Tướng Nguyễn Cao Kỳ giao cho mỗi đơn vị quân đội dựng một biểu tượng cho đơn vị ḿnh tại các công viên hay công trường trong thành phố Sài G̣n và Chợ Lớn, những kiến trúc ấy như sau:

• Hải Quân dựng tượng Thánh Tổ Trần Hưng Đạo tại bến Bạch Đằng.
• Không Quân với “Tổ Quốc và Không Gian” trước ṭa Đô Chính.
• TQLC với bức tượng 2 người lính ở vườn hoa trước Quốc Hội.
• Pháo Binh có biểu tượng trước hội trường Diên Hồng.
• Truyền Tin với Thánh Tổ Trần Nguyên Hăn trước chợ Bến Thành.
• Thiết Giáp là Phù Đổng Thiên Vương tại bùng binh ngă sáu Saigon.
• BĐQ có tượng 3 người lính tại ngă sáu Lư Thái Tổ.
• Nhẩy Dù có biểu tượng đặt trước bệnh viện Sùng Chính.
• Quân Nhu đặt biểu tượng trên đường Hồng Bàng Chợ Lớn.
• Quân Cụ đặt biểu tượng trên đường Khổng Tử.
• Cảnh Sát đặt hai nhân viên đứng thao diễn nghỉ trên đường Thành Thái v.v..

Cái lư do Thủ Tướng Nguyễn Cao Kỳ cho thiết lập các biểu tượng này là muốn thay đổi nét mặt của thủ đô đẹp hơn và cũng mang một dáng dấp “Nội Các Chiến Tranh”. Nhưng thời gian đó cũng có những cuộc biểu t́nh phản chiến thường tập trung tại những địa điểm này để phản đối chính phủ, đồng thời nhiều tin đồn là một số tu sĩ tôn giáo nọ dự định chiếm các nơi này để dựng những “h́nh ảnh” của chính tôn giáo họ với mục đích làm khó dễ Chính Phủ nên Chính Phủ phải ra tay trước (người viết xin nhắc lại đây chỉ là tin đồn, thực hư tùy người nghe), giao cho các đơn vị quân đội thực hiện biểu tượng của ḿnh thật gấp với lư do để kịp khánh thành vào ngày kỷ niệm Nội Các Chiến Tranh chấp chánh.

Vị trí dựng tượng cho từng đơn vị th́ được bốc thăm (?) và Chính Phủ cấp cho mỗi đơn vị một ngân khoản rất hạn chế. Ngân khoản hạn chế, thời gian gấp rút nên đa số các biểu tượng không được đúng với tiêu chuẩn nghệ thuật.

Biểu tượng đẹp và có ư nghĩa là tượng Phù Đổng Thiên Vương, Thánh Tổ Thiết Giáp, Đức Trần Hưng Đạo (Thánh Tổ HQ), Đức Trần Nguyên Hăn (Thánh Tổ Truyền Tin). Người viết không dám có ư kiến về các biểu tượng khác, nhưng riêng về biểu tượng của TQLC là hai người lính trước ṭa nhà Quốc Hội th́ nhiều người cho là có vị trí đẹp nhất. Nhưng với tôi, vị trí lư tưởng nhất, đẹp nhất là công viên trước ṭa Đô Chính với biểu tượng “Tổ Quốc và Không Gian” của KQ, và tượng Đức Trần Hưng Đạo của HQ tại công trường Mê Linh, bến Bạch Đằng.

Nói về tượng TQLC, họa sĩ Lương Trường Thọ (TTHL/TQLC) góp ư:

- Tượng TQLC đặt trước Quốc Hội là một vị trí đẹp nhất của đô thành Saigon, chính v́ vậy mà được nhiều người biết đến. Đầu tiên là Thiếu Tá Huỳnh Huyền Đỏ, thuộc bộ TTM làm phác thảo mẫu tượng với ba người lính TQLC. Th/Tá Đỏ là điêu khắc gia xuất thân trường Mỹ Thuật Gia Định, khi đang thực hiện công tŕnh này th́ v́ một lư do nào đó ông không thể tiếp tục được nữa nên giao công việc đang c̣n dang dở này cho Binh Chủng TQLC.

V́ phải hoàn thành đúng thời hạn để kỷ niệm ngày chấp chánh của Nội Các Chiến Tranh nên TQLC giao cho Thiếu Úy Đinh Văn Thuộc tiếp tục công việc với sự góp ư và hướng dẫn của Họa Sĩ Lê Chánh (BTL/TQLC) và Họa Sĩ Lương Trường Thọ (TTHL/TQLC).

Thiếu Úy Đinh Văn Thuộc là Đại Đội trưởng Đại Đội Công Vụ TQLC, tuy không là họa sĩ hay điêu khắc gia mà chỉ là tay ngang, tay súng, nhưng do tinh thần trách nhiệm và niềm tự hào nên Th/Úy Thuộc cùng anh em Đại Đội Công Vụ đă nhận lănh trách nhiệm do cấp trên giao, họ làm việc liên tục 24/24 và anh em đă hoàn thành nhiệm vụ.

Điêu khắc gia Nguyễn Thanh Thu đă tốn công, tốn của và được Phủ Tổng Thống yểm trợ tối đa nên mới hoàn thành được bức tượng “Tiếc Thương”, c̣n Thiếu Úy Đinh Văn Thuộc và anh em TQLC chỉ là tay ngang mà đắp được bức tượng đồ sộ như thế th́ đáng khâm phục, không thể phê b́nh hay đ̣i hỏi ǵ hơn về nghệ thuật chuyên môn như của một điêu khắc gia được.

Nhưng bức tượng hai người lính TQLC lại là một bức tượng nổi tiếng, nhiều người biết đến do nhiều nguyên nhân:

- Một trong những nguyên nhân đó có thể là do ṇng cây súng đại liên mà hai người lính ôm xung phong vào mục tiêu th́ lại hướng vào ṭa nhà Quốc Hội. (Nhưng nếu quay hướng ṇng súng ngược lại th́ lại là hai cái mông).

-Trong ngày cuối cùng của VNCH, một vị anh hùng Cảnh Sát là Thiếu Tá Long đă chọn chân tượng đài TQLC để tự sát, chết theo thành (phố).

Chi tiết “ôm súng xung phong” được nhiều người nói đến với hàm ư nửa đùa nửa thật, nhưng lại là nguyên nhân chính khiến bức tượng hai người lính này “vất vả” với các vị dân cử ngồi trong ṭa nhà quyền lực cao nhất nước!

Lính TQLC thật th́ đang vất vả với súng đạn, khói lửa, sống chết trong nháy mắt trên khắp chiến trường để bảo vệ chế độ, bảo vệ ṭa nhà Quốc Hội cho các vị dân cử "ngồi mát ăn bát vàng..." Nhưng khi người lính TQLC bằng xương, bằng thịt bị tan nát thịt xương v́ đạn thù Cộng Sản, họ tử trận, hy sinh mạng sống cho Tổ Quốc, hồn thiêng chưa được cấp giấy phép về “chốn nghỉ ngơi trên Thiên Quốc” th́ phải ngồi nghỉ chân bên bức tượng TQLC th́ lại bị các vị dân cử trong ṭa nhà Quốc Hội hỏi “giấy phép” và bắt đi chỗ khác chơi!

Tại sao?

Vào thời điểm này th́ các vị dân cử thường “mổ ḅ” thay v́ bàn quốc sự, môt số dân cử trốn lính, “trốn làm” quay sang đối lập với Nội Các Chiến Tranh nên tranh dành đủ thứ gây ra t́nh trạng hỗn loạn và rồi đổ thừa tại hai người lính TQLC hướng súng vào ṭa nhà Quốc Hội khiến họ bị xúi-quẩy! Cũng trong thời gian này một vị dân biểu bị ám sát chết (dân biểu Văn) nên một số vị dân cử càng tin “cuốc hội xui xẻo” v́ cái họng súng đại liên đen ng̣m kia! Dị đoan bói toán đă là một “yêu” điểm của các ông tai to, bà mặt lớn (big) ở hậu phương nên các ông bà này chính thức lập phái đoàn để chất vấn TQLC về lư do tại sao lại cho lính ôm súng “xung phong vào quốc hội?”

Thiếu Tá Lê Đ́nh Bảo, Trưởng Pḥng Chính Huấn BTL/TQLC nói:

- Một phái đoàn gồm nghị sĩ và dân biểu (Th/Tá Bảo có nêu đích danh một số vị nhưng người viết xin miễn ghi, phí giấy) đến họp và thảo luận với Bộ Tư Lệnh TQLC về bức tượng với mục đích muốn dời tượng đi chỗ khác. Lư do là súng đại liên TQLC chĩa vào Quốc Hội! Nhưng Đại Tá Bùi Thế Lân, Tham Mưu Trưởng Binh Chủng TQLC xác định với phái đoàn dân cử như sau:

- TQLC không hướng súng vào Quốc Hội mà là bảo vệ Quốc Hội, súng TQLC nhắm vào bên hông trái* QH, nơi có hang ổ của bọn phản chiến và nội tuyến. Quư vị có thể ra tận nơi để xác định hướng súng. Hơn nữa, mỗi ngày có hằng trăm anh em chúng tôi hy sinh tại chiến trường trong khi ở hậu phương chỉ có một dân cử bị nạn mà quư vị đ̣i dẹp bỏ biểu tượng của TQLC chúng tôi!

(*Xin mở dấu ngoặc ở đây để nói thêm về vị trí nhà hàng Givral và khách sạn Continental. Nếu chúng ta đứng dưới chân tượng TQLC nh́n về QH th́ bên tay trái chúng ta, góc đường Lê Lợi và Tự Do là nhà hàng Givral, băng qua đường Tư Do là khách sạn Cotinental, cả hai nơi này là tụ điểm của những nhà báo và những tên t́nh báo thường xuyên lui tới để trao đồi tin tức, luận bàn t́nh h́nh chính trị và chiến trường, có khuynh hướng bất lợi cho chế độ VNCH.)

Thú thực khi được Th/Tá Bảo, Trưởng Pḥng Chỉnh Huẩn nhắc lại lời của cấp chỉ huy ngày trước, cách nay gần nửa thế kỷ, mà tôi cảm động đến nóng người, tôi như trông thấy ông là “cây tùng trước băo”, trông thấy ông như bức tượng đồng trơ gan cùng “tuế nguyệt”. Tôi kính phục ông, chỉ tiếc một điều là ông thiếu một cái nắm tay đập mạnh xuống mặt bàn, ngón tay chỉ ra cửa… “get out”.

Rồi những con người “dị đoan” kia ra đứng dưới “chân” bức tượng để nhắm hướng súng và quả thực họ đă nhận thấy mũi súng của anh lính TQLC hướng thẳng vào nhà hàng Givral, ổ gián điệp, vào lũ phản chiến, một bọn luôn mong nền Đệ Nhị Cộng Ḥa sụp đổ!

V́ hướng súng đại liên của bức tượng TQLC lả để bảo vệ Quốc Hội VNHC nên bức tượng hai người lính TQLC vẫn sừng sững giữa Thủ Đô trong khi những người muốn đuổi bức tượng đi chỗ khác th́ đă cao bay xa chạy! Tụt quần mà chạy, bỏ lon, bỏ nước, bỏ chức tước mà chạy và họ đă cảm thấy an toàn hạnh phúc, thở phào nhẹ nhơm khi được chùm lên người một bộ áo giáp** an toàn! C̣n hai anh lính TQLC vẫn vững tay súng, họ chỉ sụp đổ sau khi chế độ đă bị giật sập!

(** khi tới bến bờ tự do th́ bị phun thuốc DDT)

Nhưng bức tượng hai anh lính TQLC không cô đơn, c̣n có một anh hùng khác cũng thác theo thành (phố) ngay bên cạnh các anh. Ông Phan Tấn Ngưu, THT Tổng Hội Cảnh Sát Quốc Gia VN Hải Ngoại xác nhận:

-Người tự sát dưới chân tượng đài TQLC là Trung Tá Cảnh Sát Nguyễn Văn Long, Ông là Chánh Sở Tư Pháp Vùng I, mới vừa di tản từ miền Trung vào Sai G̣n. Trung Tá Cảnh Sát Nguyễn Văn long có biệt danh là “Long-Lư”. Người ta gọi ông là Long-Lư, v́ ông làm việc với phương châm “Pháp bất vị thân”. Thân sơ ǵ cũng không tha, một khi vi phạm luật pháp Quốc Gia th́ chỉ có nhẹ th́ giam, nặng th́ “trảm”. Dễ ǵ có được một “Bao Công” thời đại như ông, tôi xin kính cẩn cúi đầu lạy ông: Ông Long-Lư.

Trở lại cây súng của hai anh lính TQLC, Tr/Tá TQLC Đoàn Trọng Cảo nói:

- Khi đặt bức tượng, các thẩm quyền TQLC cũng suy nghĩ nhiều lắm, không phải v́ lư do phong thủy quỷ quái ǵ cả mà v́ vấn đề tế nhị, không thể để hai cái mông hướng về các vị dân cử được, mà phải là hướng mặt về cơ quan quyền lực nhất nước. Nhưng phải xê dịch làm sao cho mũi súng chếch sang một bên, sang bên trái th́ có ư nghĩa hơn. Continental là nơi bọn phá thối, bọn ăn cơm Quốc Gia thờ ma VC hay ngồi bàn chuyện “dại sự”, hăy hướng mũi súng về đó.

Chỉ huy là tiên liệu, cấp chỉ huy của chúng tôi đă tiên liệu và sự việc đă xảy ra đúng như dự đoán, các cấp chỉ huy của chúng tôi đă đi “bốt-đờ-sô” vào trong bụng mấy anh dân cử đối lập cuội nhưng phản chiến thực.

Để kiểm chứng, tôi gọi cho cựu dân biểu Tô Đức Hạnh, đơn vị Lâm Đồng, hiện ở Alhambra:

- Ê Hạnh, hồi đó có chuyện mấy ông dân cử đ̣i bứng tượng TQLC đi không?

- Có, nhưng họ bị hố, khi xem lại th́ mới biết súng nhắm vào Continental.

Nội dung bức tượng hai người lính TQLC như vậy là tuyệt vời, đầy đủ ư nghĩa, nhưng h́nh thức th́... với cái nh́n méo mó mắt trần của cá nhân tôi th́ có một vài khuyết điểm, thí dụ như ṇng cây súng đại liên ngắn quá, c̣n cái mông của người lính th́ ôi thôi.. đời lính hành quân chỉ nhá toàn cơm sấy với rau rừng, khô cá mối, thịnh soạn th́ may ra có thêm thịt ba-lát ration C th́ lấy ǵ tẩm bổ mà cái mông to thế! Nghe tôi phê b́nh nghệ thuật, mấy anh em khác kê nhẹ một phát:

- Anh không thích mông to nhưng nhiều người lại yêu nét duyên dáng ấy.

Thấy các tay súng này bắt đầu bàn ngang, bắn hoảng, họa sĩ Lương Trường Thọ, người trực tiếp tham gia, vội giải thích:

- Một điêu khắc gia chính hiệu có khi ngồi hằng giờ chỉ để sửa lại một nét trên tác phẩm của họ, có khi sửa hôm nay, mai đục đi đắp lại, nghệ thuật mà, trong khi Th/Úy Thuộc và anh em thuộc Đại Đội Công Vụ chỉ là tay ngang, lại phải đắp tượng trong điều kiện “khắc nghiệt”, thời gian bị hạn chế, tự lo t́m vật liệu th́ không có bất cứ một nhà điêu khắc nào làm hơn các anh được. Theo bản vẽ lúc đầu của điêu khắc gia Huỳnh Huyền Đỏ là ba người lính, nhưng khi toán Th/Úy Thuộc đắp th́ chỉ có hai, có lẽ v́ đắp lớn quá nên thiếu chỗ.

- Thực ra các với sự góp ư của họa sĩ Lê Chánh, các anh đắp cũng nghệ thuật lắm, nhưng v́ toàn trọng lượng của bức tượng này quá nặng, phải dùng xe cần cẩu để đưa vào đúng vị trí, lại phải xê dịch nhiều lần theo ư của cấp trên sao cho hướng súng không “trực xạ” vào Quốc Hội, v́ thế ṇng súng đại liên bị cong và mông người lính bị nứt! Ngày khánh thành gần kề, không c̣n thời gian sửa chữa nên ông Thuộc cho cưa bớt phần cong ṇng súng đi.

C̣n cái mông anh lính? Lại phải độn thêm, đắp thêm nhiều lớp đề che đi chỗ bị nứt và kết dính các bộ phận khác vào với nhau, đó cũng là một nghệ thuật.

Người viết lại tiểu sử bức tượng hai người lính TQLC trước ṭa nhà QH/VNCH với sự góp ư khá chính xác của những nhân chứng sống, nhưng vẫn xin được xem như câu chuyện “bên lề” v́ thiếu tài liệu chứng minh. Trong tương lai nếu có những góp ư khác tôi sẽ xin bổ sung sau, nhưng nếu ai chưa có tài liệu chính xác mà phản bác điều tôi ghi chép th́ tôi xin miễn trả lời đúng sai.

Nhưng có một điều mà những ai có một tấm ḷng của con người th́ đều thấy sai, đó là hành động phá bỏ những tác phẩm nghệ thuật của bọn Taliban. Taliban chính hiệu lấy súng cà-nông bắn nát những bức tượng Phật, bọn taliban cu-mu-lít vixi th́ bần tiện hơn, chúng đục đẽo bào gọt phá bỏ cả bảng tên kỷ niệm những nạn nhân hy sinh trên đường t́m tự do ở một ḥn đảo hoang vu ngoài lănh thổ VN th́ chúng tha ǵ những h́nh ảnh của VNCH, dù là nghệ thuật. Bức tượng hai người lính TQLC bị kéo xập, bức tượng Tiếc Thương ở nghĩa trang Quân Đội Biên Ḥa cũng bị kéo xập! Những h́nh ảnh nghệ thuật chỉ c̣n lại trong trí nhớ, tôi xin ghi lại như một tài liệu.

Captovan