TỔNG HỘI THỦY QUÂN LỤC CHIẾN VIỆT NAM

                                                     

Năm nay  về  CALIFORNIA

                                                                                                                     MX KIỀU CÔNG CỰ

 

Lời nói đầu :   Năm nay Đại hội  thứ 54 của Binh chủng TQLC sẽ được tổ chức tại thành phố Westminster thuộc quận Orange, tiểu bang California vào  ngày thứ bảy (5/7/2008) và Chúa nhật  (6/7/2008). Tôi cũng có ư định sưu tầm tài liệu để giới thiệu với các Niên trưởng và các Chiến hửu đôi nét lịch sử của Tiểu bang California và một vài sinh hoạt của Anh em TQLC ở vùng Orange này. Dĩ nhiên là đất nhà cho nên bài viết chắc đở “ lộng cộng”, tuy nhiên phần “thiếu sót” chắc phải có, bởi v́ nói về Cali th́ thật là vô chừng ..mong Quí vị bổ túc thêm cho! 

Địa lư chính trị :           

Nhiều năm trước đây, theo thăm ḍ của Viện Gallup th́ rất nhiều người dân Mỹ đều cho rằng : California là một tiểu bang có nhiều cái nhất của nước Mỹ : dân số đông nhất, nhiều tài nguyên nhất, khí hậu tốt nhất, nhiều người giàu nhất, cử tri đoàn đông nhất,..Cali cũng là nơi hội tụ nhiều chủng tộc thuộc về châu Âu, châu Phi,  nhất là những người Á châu như Tàu, Nhật, Đại hàn, Ấn độ, Việt- Miên- Lào,.. Kể từ khi Tổng thống Wilson tuyên bố: “ Châu Mỹ của người Mỹ châu” th́ số người từ nam Mỹ vượt qua biên giới Mễ tây cơ tràn vào nước Mỹ. Chính thức cũng nhiều mà “ di dân lậu” cũng không ít. Theo con số chính thức đă lên đến 14 triệu người thuộc “ diện illegal”. Đó là vấn đề nhức nhối và gây tranh căi khá nhiều cho nước Mỹ. Mỗi sắc dân đều quần tụ lại trong những khu vực riêng. Họ có những phong tục riêng, ngôn ngữ riêng. Cứ vào một cái sở làm chúng ta thấy ngay “ một hiệp chủng quốc Hoa kỳ”. Trước đây người ta cho đó là một “ cái nồi thập cẩm” nhưng bây giờ th́ không c̣n đúng nữa mà phải là “ một tô rau trộn ngon lành”. Quí vị cứ nghĩ xem điều này có đúng không. Cái Hợp chủng quốc tạp lục đó lại là một siêu cường độc nhất, mạnh nhất, giàu nhất, có một sức lôi cuốn kỳ lạ mà bất cứ một sắc dân nào đến đây th́ không muốn trở lại quê cha đất tổ của ḿnh nữa. Thật khó mà hiểu nổi.

            Về diện tích, tiểu bang Cali rộng 158.693 dặm vuông hay 411.015 cây số vuông, đứng vào hàng thứ ba sau Alaska ( 586.400 sq.mi – 1.518.770 km2) và Texas ( 267.339 sq.mi – 692.405 km2). Phía bắc giáp Oregan, đông giáp Nevada và Arizona, nam giáp Mexico và phía tây nh́n ra Thái b́nh dương. Chiều dài từ bắc xuống nam là 800 dặm (1280 km). 800 dặm không phải là quá dài nhưng trên suốt lộ tŕnh đó người ta nhận thấy có quá nhiệu sự khác biệt nhiều khi đối chọi lẫn nhau  hơn bất cứ tiểu bang nào trên đất Mỹ. Sự tương phản đó chúng ta sẽ t́m thấy ở các sắc dân đang sống đă đến từ nhiều quốc gia trên thế giới và cũng từ nhiều tiểu bang qui tụ về đây. Những sắc dân này hội tụ ngày một đông. Đầu tiên phải kể những người Tây ban nha đă đến dựng nên những nhà thờ ( mission), những làng thôn ( pueblo) mang những tên gọi mà đến bây giờ vẫn c̣n giữ nguyên. Nếu kể từ phía bắc trở xuống có ít nhất là 21 nhà thờ vẫn c̣n nguyên vẹn và được trùng tu lại thành những di tích quốc gia. Ngôi thánh đường đầu tiên được thành lập tại thành phố San Carlos vào năm 1770 và nhà thờ được thành lập sau cùng là Solano tại thành phố Sonoma ( San Francisco) năm 1923. Rồi người Nga từ vùng Alaska tràn xuống định cư và thành lập những thành phố ở phía bắc trên những ngọn đồi với những ngôi nhà mang màu sắc sặc sỡ. Trong thời kỳ có phong trào đổ xô đi t́m vàng mang nhiều người thuộc loại “ tứ chiến giang hồ” hăm hở đến đây để mong vận may đến với ḿnh. Những người Mỹ từ phía đông cũng vượt kinh đào Panama rồi ngược lên hướng bắc. .

Trong số đó có những người Tàu. Họ là những người khai thác hầm mỏ, làm công nhân xây dựng đường sắt xuyên bang nhưng họ là những người bị người da trắng chèn ép nhất phải gom nhau sống trong những khu riêng biệt mà sau này chúng ta được biết đến với cái tên là Chinatown. Người Nhật cũng đến đây chuyên nghề làm vườn và trồng hoa màu. Ở vùng Orange County bây giờ vẫn c̣n những nông trại của người Nhật và họ đă định cư ở đây đông hơn bất cứ tiểu bang nào. Nhưng họ cũng bị người da trắng chèn ép. Ngày 19/2/1942, Tổng thống Roosevelt đă kư sắc lịnh 9066 cho phép bộ Quốc pḥng được quyền xác định những khu vực quân sự ở những tiểu bang miền tây trong đó có quyền bắt giam những ai có thể đe dọa đến nền an ninh quốc gia. Ngày 25/3/1942 những kiều dân Nhật bắt đầu bị đưa vào những trại tập trung Manzanar ở thung lũng Owens thuộc tiểu bang California. Cho đến ngày 12/8/1942 có đến 110.000 người Nhật được đưa vào hơn 10 trại tập trung ở những bờ biển phía tây. Ngày 14/8/1945 Nhật đầu hàng và chấm dứt đệ II thế chiến . Cho đến ngày 21/11/1945 các trại tập trung này mới đóng cửa. Tháng 6/1952 Quốc hội Mỹ mới thông qua Đạo luật 414 cho phép những người châu Á được nhập vào quốc tịch Mỹ. Người Pháp cũng đến đây. Họ thành lập những khu trồng nho và những nhà máy rượu vang nổi tiếng. Kỷ nghệ làm rượu của California đă cạnh tranh rất mạnh với những loại Champagne, Bordeaux của Pháp. Người Ư từ thành phố Naple đến đây với những đoàn tàu thuyền đánh cá hùng mạnh. Những vùng đất đai màu mở ở vùng tây bắc và tây nam đă mời gọi nhiều đoàn di dân. Khí hậu ấm áp ở vùng phía nam đă đưa người Việt đến đây định cư rất nhiều từ sau ngày mất nước 30/4/1975 . Con số thống thống kê đă lên đến hơn 200.000 người. Cộng đồng Việt phát triển rất mạnh trong ṿng hơn 30 năm nay và rất thành công về giáo dục. Thế hệ thứ hai, thứ ba đă đi vào ḍng chính, đă giữ những chức vụ quan trọng trong chính quyền liên bang và tiểu bang. Những người tuổi trẻ hôm nay như dân biểu Trần thái Văn, giám sát viên Janet Nguyễn, Andy Quách, Mina Nguyễn, Đinh Việt,..Con số kỷ sư bác sĩ hay những học vị Tiến sĩ, Cử nhân không thiếu trong Cộng đồng người Việt ở đây. Những bậc phụ huynh đă bỏ ra bao công sức để đào tạo một thế hệ mới làm rạng danh cho người Việt và làm cho những người Mỹ bản xứ phải kính nễ. Thật đáng vui mừng cho những người dân Việt.

 

Lịch sử h́nh thành.

 

Cali là một vùng đất có nhiều đồng bằng, nhiều ngọn đồi và nhiều núi cao. Bờ biển chạy dọc theo tiểu bang từ bắc xuống nam, nh́n ra Thái b́nh dương. Những cánh đồng dọc theo bờ biển ở vùng Los Angeles County hay Humboldt Bay, càng tiến sâu vào đất liền thế đất dần cao lên trên 10.000 bộ như ở vùng San Bernadino hay San Gabriel. Dọc theo bờ biển có những vách đá cao tới trên 100 bộ và đặc biệt những băi cát dài hằng nhiều dặm ở phía nam.

Thung lũng miền trung là một b́nh nguyên dài 382 dặm gọi là thung lũng Sacramento ở phía bắc và thung lũng San Joaquin ở phía nam là một vùng đất ph́ nhiêu, cung cấp rau quả xanh tươi cho toàn nước Mỹ. Những vườn nho và những vườn trồng cây chạy dài ngút mắt.

Sierra Nevada là một rặng núi đá lớn kéo dài về phía đông, những triền về phía tây th́ bị những hẽm núi cắt thành nhiều đoạn có những đỉnh núi cao như Whitney ( 14.495 bộ) đỉnh nhọn như mũi tên, có tuyết phủ quanh năm. Phía đông của Sierra Nevada là một khu ḷng chăo lớn bao gồm một loạt những ngọn Sierra nhỏ, cách biệt nhau bởi các triền sâu mà chúng ta t́m thấy ở thung lũng Owens, Panamint và Death Valley ( thung lũng Tử thần). Sa mạc Mojavie ở phía nam khu ḷng chăo gồm những ngọn núi già. Quận Orange và Los Angeles mà người Việt quần tụ về đây cũng ở trong ṿng ảnh hưởng của sa mạc này. Toàn khu vực này đều khô hạn. Mỗi năm những trận mưa đổ về đây không đáng kể. Những khu đồi cây thấp và cỏ dễ làm mồi cho thần lữa. Những hôm nào có gió Santa Ana nổi lên là y như rằng thần lửa cũng hăng hái chạy theo sau đó. Những người lính TQLC chắc không quên những ngọn gió  Lào như đổ lửa ở Quảng trị trong những ngày hè th́ gió Santa Ana cũng thế. Năm nay vùng san Diego bị một trận “ Băo lữa” lớn nhất thế kỷ. Vùng Irvine ( Orange), Santa Monica ( Los Angeles) và Ventura cũng rơi vào biển lữa này. Báo chí VC có dịp la lên “ lửa đă thiêu rụi Cali để trừng phạt những người Việt ở đây đă phản đối một cách quyết liệt chuyến viếng thăm của Nguyễn minh Triết tại Dana Point..” Đúng là VC chỉ to mồm mà đầu óc th́ bé nhỏ cho nên chẳng hiểu biết về những đám cháy những khu đồi cỏ và những khu bụi rậm mà thôi chẳng ảnh hưởng ǵ đến của người Việt quyết không chấp nhận và không cho phép cái đám “ ma quỉ lên làm người” đó bén mảng đến vùng đất yên lành của chúng ta. Đất nước VN của chúng ta quả thật xấu số.

Ở góc đông nam của Tiểu bang, qua nhiều thế hệ dân cư và qua nhiều thế kỷ. Hơn 400 năm về trước phần đất ở tận cùng phía nam được hân hạnh tiếp đón một người Tây ban nha có tên là Juan Cabrillo. Năm 1542, ông đến với một chiến thuyền cho lịnh bỏ neo ngoài khơi  rồi cho 2 chiếc thuyền con đổ bộ lên Vịnh San Diego mà ông cứ tưỡng ḿnh đang hiện diện tại một ḥn đảo hương liệu ở phương Đông. Ông chưa khám phá được những ǵ ở đây. Mặc dầu ông đă đến Phi luật tân, đă dừng lại phía nam của Acapulco của Mexico, ông có cho lịnh thủy thủ đoàn ghé đây đôi lần để lấy nước ngọt và đổi chát vài tiếp phẩm và trong một thời gian dài người Tây ban nha không thấy có lư do nào để đặt nền móng cho một thuộc địa ở Cali.

Trong khi đó Sir Francis Drake đă đi dọc theo bờ biển Cali trên một chuyến đi ṿng quanh thế giới. Ông bỏ ra cả tháng trời để đi vào những con sông nhưng ông vẫn không khám phá được Vịnh san Francisco. Chuyến hải hành của ông cũng không có ư định ở lại đây lâu dài.

Thuyền trưởng Sebastián Vizcaíno thám hiểm về phía bắc đến tận vịnh Monterey vào năm 1602, ông có ư định t́m một chỗ dừng chân cho đoàn tàu từ Phi luật tân trở về. Mặc dầu có quan sát và t́m kiếm nhưng người Tây ban nha vẫn chưa có ư định nào về California.

Cuối cùng vào năm 1769, khi nhận thấy người Nga và người Anh chiếm cứ nhiều vùng ở phía bắc, Tây ban nha bèn mở cuộc “ hành quân bắc tiến” bằng đường bộ và đường thủy. Thuyền trưởng Gaspar de Portola chỉ huy hai cánh quân, có cả một đoàn truyền giáo do Cha Junipero Sierra. Sau 6 tuần lễ tiến về phương bắc, đoàn quân đă đến vịnh San Diego và thành lập đồn binh ( presidio) đầu tiên ở đây và một nhà thờ có tên San Diego de Alcala.

Tây ban nha đă hiện diện tại Cali gần 50 năm từ đó nhưng Cali cũng chỉ là cái viền nhỏ tách biệt với thuộc địa lớn hơn là Mexico City, bởi v́ khoảng cách quá xa và vùng đất quá khô hạn. Những công tŕnh kiến trúc đều mang cùng dạng thức Tây ban nha ở đây gồm những đồn binh, nhà thờ và những thôn xóm ( pueblo) được xây dựng ở San Diego ( 1769), ở Monterey (1770), ở San Francisco ( 1776) và Santa Barbara (1782)..Chỉ có hai thị trấn lớn là San Jose ( 1777) và Los Angeles ( 1781).

Một điều mà chúng ta thấy rơ ràng là những thành quả mà người Tây ban nha đạt được là việc xây dựng một chuổi 21 nhà thờ từ San Diego đến tận phía bắc ở Sonoma, chạy dọc theo xa lộ 101, những nhà thờ này đă vẽ lên trên những trang huyền thoại của lịch sử Hoa kỳ. Trong một phần tư đầu của thế kỷ thứ 19, những người da đỏ sống dọc theo bờ biển đều do các nhà thờ của các cha thuộc ḍng Franciscan giám sát. Các cha đối xử với họ rất chân t́nh theo tinh thần Cơ đốc giáo và dạy dỗ cho họ đủ điều nhưng kết quả cũng thật hiếm hoi , tuy nhiên những vùng đất được khai phá dọc theo bờ biển đều thuộc nhà thờ và là những vùng đất màu mỡ. Nhà thờ đă thiết lập những hệ thống đưa nước vào tưới tiêu cho những vùng canh nông trù phú và người da đỏ trên thực tế họ cũng chỉ là những nô lệ và có rất nhiều người đă chết.

Người Nga di dân đến vùng tây bắc Cali năm 1806, lúc này họ đang định cư tại Sitka, Alaska, nhưng vùng phía bắc lạnh quá và họ cũng rất cần thực phẩm, rau xanh. Một số người đến đây với ư định thương mại như Nicolai Razanov đến San Francisco để sắp xếp công việc làm ăn của ḿnh. Ông có hứa hôn với một người con gái tên Arguello, con gái xinh đẹp của một vị thuyền trưởng. Ông thiết lập ở đây một thương điếm cũng là một cứ điểm được gọi là Fort Ross ở cửa sông Russia, cũng là nơi để người Nga săn bắn hải cẩu. Ư định xây dựng một thuộc địa cho Nga hoàng ở đây không thành v́ ông đă chết trên đường trở lại nước Nga khi băng qua eo biển Bering và Fort Ross trở nên hoang phế từ năm 1841.

Hằng năm ta thấy Cộng đồng Mễ vẫn tổ chức ăn mừng chiến thắng Cinco de Mayo ( ngày mồng 5 tháng 5 năm 1822), cái ngày mà vua Tây ban nha phải chính thức trao quyền cho một quốc gia tân lập Mexico. Mặc dầu chẳng có nới rộng thêm bao nhiêu nhưng từ năm 1834 đến 1836, thống đốc José Figueroa đă quốc hửu hóa những phần đất của nhà thờ đang nằm trong tay những người Tây ban nha kể cả những bầy súc vật, tuy nhiên những người dân ở đây không thật sự làm chủ được phần đất của ḿnh mà c̣n phải lệ thuộc vào nhà thờ.

Từ những năm đầu của 1800, những người dân đánh cá từ những vùng New England miền đông đă để ư đến những bộ da của những con hải cẩu và những con rái cá. Sau đó những người dân New York ( c̣n gọi là Yankee) chuyên nghề săn cá voi, cũng đă đem bầu đoàn thê tử đến định cư dọc theo bờ biển Cali. Họ cũng bắt đầu chăn nuôi những bầy súc vật lớn và t́m cách giao thương mua bán với những dân bản xứ tạo nên một nền kinh tế đầu tiên ở Cali. Đến năm 1830 công cuộc giao thương lấn dần đến Los Angeles. Những người Mỹ “ miền núi”, những tay chuyên nghề săn bắn và buôn bán da thú với những người da đỏ từ miền trung tây cũng đă hiện diện tại bờ biển Thái b́nh dương. Ở đây họ săn bắn hải ly để lấy những bộ lông, cầm đầu là Jerediah Smith và nhiều toán khác nữa cũng đă đến đây mở rộng tầm hoạt động và chẳng mấy chốc trở nên nổi danh là những người đi khai phá những vùng đất mới và tự gọi ḿnh là những cư dân của California.

Những người Mỹ chuyên nghề trồng trọt cũng đổ đến đây vào năm 1840. Số lượng ngày càng gia tăng. Nhiều đoàn người rời bỏ vùng lạnh lẽo phương bắc, nhiều đoàn người trốn chạy những cơn trốc vùng trung tây, họ băng qua vùng núi trung ương Sierra trụ lại trên những ngọn đồi phía tây trông ra biển xanh ngát có những cơn gió mát lạnh thổi vào. Họ thành lập những hảng cưa và cung cấp gỗ xây dựng cho toàn vùng dọc theo hai bên bờ sông America River.

Một thập niên trước khi xảy ra cuộc chiến tranh với Mexico, những quan chức Mỹ ở phía đông đă có tham vọng khai phá và mở cuộc tây tiến mà Cali là một mục tiêu, là một phần da thịt của nước Mỹ phải

được trăi dài từ bờ biển Đại tây dương đến tận vùng Thái b́nh Dương.  Sự mong muốn bành trướng lảnh thổ đă được thúc đẩy một cách mạnh mẽ nhất trong ḷng vị Tổng thống thứ 11 của Hiệp chủng quốc Hoa kỳ là James Polk ( 1845- 1849). Nhiều người Mỹ cũng đồng t́nh với ông ta khi tin tưỡng  rằng “ một định mệnh hiển nhiên” ( a manifest destiny) là những vùng đất ở phía tây đến tận Thái b́nh dương là Thượng đế đă dành cho người Mỹ. Sau khi đưa Oregon vào Liên bang ( Union), ông khuyến khích những phong trào di dân về phía tây. Rơ ràng nhất là phong trào của những người theo đạo Tin lành hệ phái Mormons đă được sự hướng dẫn của Brigham Young đến thành lập thành phố Salt Lake City, thủ phủ của Tiểu bang Utah bây giờ. Ông muốn đem California và New Mexico về cho Hoa kỳ. Ông hy vọng sẽ thương thuyết hoà b́nh với Mexico nhưng cũng sẳn sàng mở ra cuộc chiến tranh nếu cần thiết. Mexico đă không công nhận sự độc lập của Cộng ḥa Texas khi tổng thống Antonio Lopez de Santa Ana bị Samuel Houston đánh bại tại San Jacinto năm 1836. Họ đă cắt đứt mọi liên hệ ngoại giao với Hoa kỳ khi Texas tuyên bố là một thành viên của Liên bang. Một vụ tranh chấp về biên giới nổ ra . Tổng thống Polk hoàn toàn ủng hộ Texas nhưng ông muốn mở ra một cuộc thương nghị có tính chất hoà b́nh , ông gởi người đại diện đến đề nghị mua vùng New Mexico, California và cả biên giới Rio Grande, nhưng Santa Ana không chịu. Polk bèn ra lịnh cho tướng Zachary Taylor đưa quân tới vùng tranh chấp và ông yêu cầu Quốc hội tuyên bố chiến tranh khi quân Mexico đă vượt qua Rio Grande và tấn công vào tiền quân của Taylor. Quốc hội Mỹ tuyên bố chiến tranh vào ngày 11/5/1846 và quân của Santa Ana  đă bị đánh bại  và phải kư Hiệp ước Guadalupe Hidalgo ngày 2/2/1948 bằng cách nhường cho Hiệp chủng quốc Hoa kỳ những vùng lảnh thổ thuộc Arizona, New Mexico, California, Nevada, Utah và một phần của Colorado và Wyoming. Để đáp lại Hoa kỳ cũng “ bù lỗ” cho Mexico một số tiền. Polk đă đạt được mục tiêu của ḿnh, sau khi kết thúc nhiệm kỳ ông lui về Nashville, thủ đô của loại nhạc đồng quê,  v́ sức khỏe không cho phép tiếp tục sự nghiệp chính trị và ông đă mất ngày 15/6/1849 ở tuổi 53.

Phong trào định cư và xác nhận chủ quyền mới trên vùng đất Cali đă nhanh chóng h́nh thành. California đă trở thành tiểu bang thứ 31 của Hiệp chủng quốc Hoa kỳ vào năm 1850. Thủ đô đầu tiên đặt tại San Jose, sau này mới dời về Sacramento.

James Marshall và công ty của ông xây dựng một hảng cưa máy cung cấp gỗ làm nhà cho toàn bộ tiểu bang Cali. John A. Sutter, một công nhân của hảng cưa, nguyên gốc Thụy sĩ, đă t́m thấy vàng trên ḍng sông American vào tháng 1/1848. Rồi cơn sốt vàng ( Gold Rush) đă lôi cuốn toàn bộ những người dân Cali. Rồi ở Monterey, một ngôi làng được xây dựng theo kiểu Tây ban nha có tên là Yerba Buena, đang ngái ngũ bỗng choàng thức dậy và biến thành San Francisco, cả cái ngôi làng San Jose hoang vắng đ́u hiu cũng bừng sáng lên nhộn nhịp. Cơn sốt vàng này đă mang về cho Cali hơn 100.000 người từ mọi nơi đổ về đây. Rầm rộ nhất là bắt đầu từ năm 1849. Những con thuyền đă vượt qua cap Horn, qua kinh đào Panama. Cơn sốt vàng đă quần tụ một dân số lớn cho Cali. Rồi sau đó ngành trồng tỉa, canh nông, chăn nuôi phát triển nhanh chóng. Những thành phố và thị trấn đua nhau mọc lên và con đường sắt xuyên lục địa cũng được xây dựng nhanh chóng. Lực lượng công nhân người Tàu đă đóng một vai tṛ quan trọng và nhà ga đầu tiên dừng lại ở Cali là Sacramento. Thế là vùng phía đông, vùng trung tây của nước Mỹ đă nối liền với bờ biển phía tây. Nhưng bộ “ tứ đại nhân” ( The big Four ) là Stanford, Crocker, Huntington và Hopkins không dừng lại ở đây. Con đường sắt được kéo dài về phía bắc băng qua Oregon và Washington và xuôi về phía nam đến tận San Diego.

Những cánh đồng ph́ nhiêu vùng Bakerfield, những giống cam ngọt được đem từ Brazil về trồng tại Riverside, nhất là Orange, nơi mà chúng ta sẽ tổ chức Đại hội thứ 54 của Binh chủng TQLC. Những cánh đồng trồng bí dọc theo xa lộ 99 gần Turlock trong thung lũng San Joaquin và Kern,  cung cấp bí cho toàn quốc trong mùa Halloween mỗi năm. Có những trái bí cân nặng đến 600 lbs. Fresno County với những vườn nho trăi dài nhiều dặm. Artiso, bắp cải, xà lách được trồng nhiều mẫu tây tại thung lũng Salinas. Cần tây ở vùng Torrance. Những khu trồng dâu ở thung lũng Santa Clara, Orange County. Những cánh đồng dọc bờ biển, khí hậu ấm áp rất thích hợp với những trang trại nuôi ḅ sữa và sản xuất những phó sản về sữa. Những thung lũng khô hạn bên trong nội địa như Cuyama, Carizzo và San Benito sản xuất những loại đậu và nuôi những bầy gia súc. Những vùng nắng cháy ở phía nam trên những ngọn đồi thấp bao quanh vùng Paso Robles, Northward, King City có những cánh đồng trồng đậu và cà rốt. Những thung lũng nhỏ như là Parajo, Watsonville trồng được nhiều chủng loại theo mùa như táo, dâu, xà lách, cà chua, bắp căi.

 

Những thành phố lớn: 

            Dân số của nước Mỹ theo thống kê năm 2.000 là : California ( 29.780.000), New York ( 17.990.500), Texas ( 16.986.500) ..Như vậy Cali là tiểu bang có dân số đông nhất nước Mỹ và dĩ nhiên cử tri đoàn (59) nhiều nhất . Thượng nghĩ sĩ là hai bà Diane Feinstein và Barbara Boxer, số dân biểu là 59 người và hiện nay Bà Nancy Pelosi là chủ tịch Hạ viện ( Speaker of Representative) là một người nắm quyền lực thứ ba của nước Mỹ. Trong số 58 quận hạt của Cali  không nhớ hết, chỉ xin ghi lại đây những quận hạt với những địa danh dọc bờ biển từ bắc xuống nam : Del Norte County ( Crescent City giáp với Oregon. Redwood National Park và Klamath River), Humboldt County ( Humboldt bay/ Eel River ), Mendocino County ( Fort Bragg / Caspar), Sonoma County ( Russian River, Bodega Bay), Marin County ( Stinson Beach/ Mount Tamalpais), San Francisco County ( Golden Gate Bridge to Ocean Beach, San Mateo County ( Daly City/ Pacifica), Santa Cruz County ( Live Oak, Capitola), Monterey County ( Big Sur, 17- Mile Drive/ Carmel), San Luis Obispo County ( Avila Beach/ Northern Pisco Beach), Santa Barbara County ( Isla Vista/ Golesta), Ventura County ( Oxnard/ Port Hueneme), Los Angeles County ( Santa Monica Mountaim East/ Santa Catalina Island East) Orange County ( Seal Beach/ Huntington Harbor, San Clemente), San Diego County ( Point Loma/ Camp Pendleton ). 

            Trong phạm vi bài này chúng tôi chỉ được xin giới thiệu về vài đặc điểm của Los Angeles và Orange  County. 

Los Angeles.  

            Los Angeles dịch ra theo tiếng Pháp là Les Angels và tiếng Việt gọi là Những thiên thần, được thành lập từ năm 1781 với cái tên thật dài là El Pueblo de Nuestra Seora la Reina de Los Angeles Porciuncula, cái thành phố đă ngủ yên gần một thế kỷ và cũng chẳng ai có ư định đánh thức nó dậy, cho đến một ngày kia nó bừng tĩnh dậy và vươn vai thành một “ cô nàng” khổng lồ sánh vai cùng anh chàng khổng lồ cao hơn nàng một bậc là New York.

            Không có ǵ để ghi nhận là thành phố sẽ phát triển và phát triển một cách không b́nh thường đến nỗi người ta không tưỡng tượng được. Sự bùng nổ không thể ngừng lại được khi con đường xe lửa được kéo dài đến Santa Fe, nơi tiếp giáp với Orange County.

            Với một diện tích 450 dặm vuông ( 1152 km2), là thành phố có diện tích rộng nhất trên nước Mỹ. Mật độ dân chúng khá đông đúc, những con đường trong khu phố cũ càng trở nên chật hẹp, nhất là khi kỷ nghệ lắp ráp xe hơi bắt đầu phát triển. Người dân bắt đầu xử dụng xe hơi trong mọi dịch vụ, kể cả những người làm nghề lao động nhất. Xe hơi chạy thẳng vào hay chạy xuyên qua khách sạn, rạp hát, tiệm ăn, ngân hàng hay nhà thờ..Những con đường mới được mở ra ít nhất phải có 6 đường xe ( lanes) và với tốc độ giới hạn trong thành phố là 40Km/H, ngoài xa lộ th́ từ 65Km/H trở lên.Nhiều tỷ đồng được bỏ ra để thực hiện trên nhiều dặm xa lộ. Cali thường có động đất , nhất là trận động đất năm 1906 đă tàn phá hoàn toàn thành phố San Francisco, nên Cali là tiểu bang có ít nhà cao tầng nhất. Chỉ có căn nhà Los Angeles City Hall nằm giữa Temple Street và Beverly Boulevard có 32 tầng  được xây dựng từ năm 1928. Trung tâm thành phố là nơi tập trung những cơ quan chính quyền, những trung tâm thương mại  sầm uất kể cả khu phố Tàu, những cơ xưởng kỷ nghệ th́ tập trung ở vùng phía đông trong thung lủng San Fernando, phía nam đến tận hải cảng như Pasadena, Alambra, Whittier. Đây là khu công nghệ phức hợp gồm kỷ nghệ lắp ráp xe hơi, sản xuất đồ gỗ, quần áo, đóng hộp. Long Beach là thành phố cảng lớn có hảng sản xuất máy bay Boeing, thương cảng San Pedro tấp nập tàu xuất nhập cảng, những thương thuyền và những du thuyền lớn dành cho những chuyến Cruise. Khu nổi tiếng và hấp dẫn nhất là Wilshire v́ có sự hiện diện của Hollywood ( Hồ ly vọng) là kinh đô điện ảnh của nước Mỹ và cả thế giới , dập d́u tài tử giai nhân. Hằng năm tổ chức phát giải thưởng Oscar lộng lẫy huy hoàng. Những đội ngũ diễn viên , đạo diễn, chuyên viên các loại chiếm một dân số lớn trong thành phố. Những diễn viễn đắc giá hiện nay như Julia Roberts với tiền cachet cho mỗi phim lên đến 15 triệu, Angolina Jolie với 16 triệu, những nam diễn viên như Tom Hank, Tom Cruise, ..mà tiền cachet lên quá cao..Những hảng phim  như 

 MGM (Metro Goldwyn Mayer),Paramount, United Artists, Warner Bros, Universal,..có những phim trường ( Studio) ở ngay tại Los Angeles. Thành phố Westwood, Beverly Hills có những biệt thư sang trọng và là nơi qui tụ những “giai nhân tài tử”. Trong khu này c̣n nổi tiếng hai đại học UCLA và USC ( University of Southern California) có đội football sinh viên nổi tiếng. Những thành phố miền biển giàu có như Santa Monica, Malibu. Ở ngoài khơi San Pedro là một chuổi gồm 8 đảo  nhỏ trong đó Santa Catalina là đảo chính với diện tích 76 dặm vuông và thành phố Avalon ở tận cùng phía đông nam, hằng năm thu hút nhiều du khách ra đây. Thành phố Pasadena đă tổ chức được 119 lần diễn hành Hoa hồng ( Rose Parade) vào dịp đầu năm dương lịch và cũng tổ chức giải Vô địch Football hằng năm trên sân vận động Rose Bowl có thể chứa trên 100.000 khán giă. Năm nay trận đấu giữa hai đội sinh viên USC và Illinois và USC đă thắng với tỷ số 21-10. Pasadena cũng là một chi nhánh của cơ quan NASA, đă chế tạo một xe Robot di chuyển trên mặt trăng. Phi trường quốc tế LA luôn luôn bận rộn với những chuyến bay quốc tế và quốc nội. Phi trường John Wayne thuộc Orange County, Long Beach, Van Nye, San Francisco cũng là những phi trường lớn ở California. Người Việt có mặt tại nhiều nơi như Pasadena, Long Beach, Rosemead, Redondo Beach, ..Cộng đồng người Việt ở Los Angeles cũng rất mạnh. Tài tử VN có Dustin Nguyễn , xướng ngôn viên truyền h́nh thuộc Chanel 2 và 9 là Leyna Nguyễn.. 

Orange County : 

            QUẬN CAM ( Orange County ) được các nhà làm luật của Tiểu bang đặt tên cho v́ những vườn cam bạt ngàn và những ruộng dâu xanh ngắt. Đó là một phần đất ở phía đông nam nối liền với quận Los Angeles bởi thành phố Santa Fe. Phần đất này được thành lập khi những cư dân của thành phố Anaheim đă đánh bại những toán quân của Santa Ana từ năm 1889. Diện tích của Orange kéo dài từ Seal Beach phía bắc đến San Clemente ở phía nam. Phía tây là biển Thái b́nh dương với 5 thành phố giàu có và sang trọng là Seal Beach, Huntington Beach, Laguna Beach, Dana Point và San Clement.

            Portola đă khám phá ra sông Santa Ana, phát nguồn từ vùng núi cao San Bernadino chảy ra biển ở khoảng giữa Huntington và Newport Beach từ năm 1769. Những vùng đất ở phía nam ảnh hưởng sa mạc Mojavie nên trở nên khô hạn và con sông Santa Ana cũng cạn dần. Mỗi năm lượng nước mưa ít dần đi, mỗi năm miền Nam chỉ có khoảng 7 ngày mưa và những cơn mưa thường không “ướt đất”. Con sông được xây bờ kè hai bên và ḷng sông tráng ciment cẩn thận nhưng chỉ dùng đề lấy cát để xây dựng.

            Trước đây Orange County có những trang trại trồng cam và những cánh đồng trồng đậu, những vườn dâu và những khu trồng các loại hoa rất hấp dẫn du khách. Hai vùng giải trí rộng lớn là Disney’s Land với con chuột Mickey và Knott’s Berry Farm ở Buena Park với chú chó Snoopy. Hàng năm những

người dân Canada và những người ở tiểu bang lạnh t́m về Cali để tránh những cái lạnh khắc nghiệt của mùa đông và vui chơi với những vùng biển nước ấm. Người nào thích trượt tuyết th́ lên vùng Big Bear, muốn tắm nắng th́ về Palm Spring. Hằng năm dân trượt sóng ( surfing) đổ về Huntington Beach để tham dự cuộc thi với đẳng cấp quốc tế. Laguna Beach là nơi trưng bày những tranh ảnh nghệ thuật. Khu trang trại Irvine với 22 dặm chiều dài và 8 dặm chiều ngang được anh em Mac Fadden và James Irvine và gia đ́nh Bixby khai thác. Alfred Chapman và Andrew Glassell cũng góp tay vào việc khai phá thành phố Orange. Nếu di chuyển trong vùng Orange County ta sẽ đọc thấy tên của những người này trên những con đường lớn. Ngôi nhà thờ Crystal Cathedral được làm bằng khung sắt và lợp toàn bằng kiếng mà người Việt chúng ta gọi là “ nhà thờ kiếng” do Mục sư Robert Schuller thành lập từ năm 1980, trở nên là một trong những kỳ quan của nước Mỹ, người Việt định cư ở thành phố ở thành phố này đông nhất. Những vị dân cử gốc Việt cũng từ đây như dân biểu Trần thái Văn, Giám đốc học khu là Luật sư Nguyễn quốc Lân, Nghị viên thành phố,..Thành phố Westminster và Garden Grove là hai thành phố đầu tiên đă có quyết nghị công nhận Cờ vàng là cờ chính thức của người Việt tỵ nạn và không cho phép những cán bộ CSVN đến đây thăm viếng và du lịch bằng cách những ty cảnh sát ở đây không bảo đảm an ninh khi chúng đến. Những thành phố yên b́nh và có những học khu tốt mời gọi những gia đ́nh giàu có như tài tử điện ảnh, những doanh gia và những ngôi sao thể thao về đây định cư  như Laguna Hills, Aliso Viejo, Costa Mesa, Lake Forest, Dana Point, San Juan Capistrano và San Clement nơi mà Tổng thống Nixon đă có lần đón Tổng thống Thiệu ở đây. Thành phố Buena Park nằm ở tận cùng phía bắc, giáp với Santa Fe của Los Angeles, ở khoảng giữa các xa lộ 5, 91 và 57. Có thể coi đây là thành phố nhỏ nhất trong 58 quận hạt của California nhưng có trường Đại học cộng đồng Cypress khá nổi tiếng và có Knott’s Berry Farm là khu giải trí nằm trên đường Beach, mỗi  năm thu hút hàng triệu du khách về đây. Thật ra trước đây là một khu vực trồng dâu đă được Cordelia và Walter Knott biến cải thành Trung tâm giải trí có diện tích 150 mẩu tây. Buena Park là một phần đất của Los Coyotes Rancho do José Nieto nhượng lại và do James A. Whitaker thành lập từ năm 1887.

            Anaheim cũng là thành phố lâu đời và rộng nhất của quận Cam. Hai nhạc sĩ người Đức trở thành hai nhà kinh doanh về rượu nho có tên là John Froehling và Charles Kohler có ư định thành lập một trang trại trên ḍng sông màu mở Santa Ana ở phía nam của Los Angeles. Họ qui tụ những người gốc Đức, phần lớn đến từ San Francisco, thành lập một tổ hợp có tên  L.A. Vineyard Society, mỗi người góp cổ phần là $1,400. Với số tiền này họ đă mua được 1.165 mẫu đất với giá $2/Mẩu của trang trại Rancho San Juan Cajón de Santa Ana từ Juan Pacifico Ontiveros, và do một nhân viên quan thuế gốc Đức đứng tên là George Hanson đă đến đây từ năm 1853. Họ bắt đầu chia vùng ranh giới bằng những con đường có tên North, South, East và West. Họ đă bỏ ra 3 năm để phát quang, phân lô và thiết lập một hệ thống tưới tiêu từ con sông vào những cánh đồng. Đến năm 1859 họ đă đặt tên cho thành phố mới là Anaheim, trong đó có chữ HEIM trong tiếng đức có nghĩa là NHÀ và Ana là tên con sông. Họ cũng nuôi những bầy súc vật lớn. Đất đai ở đây rất tốt và mùa thu hoạch đầu tiên rất thành công. Những công nhân người Mễ, người Tàu, người da đỏ từ phía bắc và từ địa phương đến làm công nhân cho những vụ mùa hái nho. Rượu nho cũng được sản xuất nhiều triệu gallons. Tuy nhiên đến năm 1884, những khu vườn nho bỗng dưng héo úa và tàn rũ. Năm 1885, 25.000 mẩu nho bị khô héo; người ta không biết một căn bịnh nào đó đă gây nên. Sau cùng th́ bộ canh nông của Tiểu bang đă khám phá được một căn bịnh gọi là bịnh Pierce do một loại virus của sâu cuốn lá. Họ bắt đầu làm lại và trồng một loại cam Valencia. Nhưng bây giờ những khu trồng nho, những vườn cam được thay thế bằng những hảng sản xuất thuộc nhiều chủng loại thu hút một số lượng nhân công đông đảo, trong đó những công nhân VN là những người định cư mới đến được thâu nhận v́ sự khéo tay, tánh cần cù và nhất là không bao giờ từ chối những giờ “ over times”. Anaheim nổi tiếng khắp thế giới là khu giải trí Disney’s Land, một sân thể thao dành cho môn bóng chày là Angel Stadium và Anaheim cũng có một đội Hockey on ice có đẳng cấp quốc tế là Mighty Duck thường chơi ở Trung tâm thể thao  Pond of Arrowhead, bây giờ công ty Honda đă mua lại và đổi tên là Honda Center.

            Santa Ana là thành phố hành chánh của Quận hạt, được t́m thấy từ năm 1869 bởi William H. Spurgon. Sau trận động đất năm 1933, thành phố đă được xây dựng lại nhưng vẫn c̣n những dấu tích cũ. Người Việt đă qui tụ đông nhất ở Westminster, Garden Grove, Santa Ana, Fountain Valley, Huntington Beach, Anaheim,.. và răi rác tại nhiều nơi ở Los Angeles và Orange County. Khu vực đóng khung trong 4 con đường chính là Westminster, Brookhurst, Bolsa và Magnolia, quí vị sẽ thấy toàn là những biển hàng với chữ Việt đầy đủ hỏi ngă. Người ta gọi nơi đây là Little Saigon ( Tiểu Sài g̣n) và quận Cam được mệnh danh là Thủ đô của người Việt tị nạn. Lá cờ vàng ba sọc đỏ Quốc Gia được tung bay trên nhiều con đường và nhiều dăy phố.

            Năm nay Đại hội lần thứ 54 của Binh chủng TQLC được tổ chức tại vùng trời nắng ấm của Nam Cali, chúng tôi xin sơ phát một vài nét và rất hân hạnh được mời các bạn về đây và c̣n nhiều điều, nhiều nơi để giới thiệu cùng các quí vị.

            Xin hăy về Nam California để tham dự ĐẠI HỘI 54/TQLC.

 

Anaheim ngày 5/1/2008

 

MX KIỀU CÔNG CỰ

 

 

 

 

 

 

 

E-mail the Webmaster with questions or comments about the Web site